Trends keren vaak om de paar jaar terug. Dat geldt voor mode, technologie en soms ook voor een combinatie van die twee. Het is daarom niet verrassend dat smart glasses opnieuw in opkomst zijn, ruim tien jaar nadat Google er met Google Glass niet in slaagde om de slimme bril mainstream te maken.
Het verschil met toen? De nieuwe generatie smart glasses ziet er stijlvoller uit en is vaak nauwelijks te onderscheiden van een gewone zonnebril of bril. Tegelijkertijd zit er veel krachtigere technologie in. De brillen kunnen hun omgeving volgen, foto’s en video’s maken, livestreams starten en gebruikers via AIAI, oftewel Artificial Intelligence of kunstmatige intelligentie, is technologie waarmee computers taken kunnen uitvoeren die normaal gesproken menselijk denkwerk vereisen. Denk aan het herkennen van... Meer vragen laten stellen over wat zij om zich heen zien.
Dat maakt smart glasses handig en innovatief, maar ook gevoelig voor misbruik. Ze brengen duidelijke security- en privacyrisico’s met zich mee, zowel voor de drager als voor omstanders.
Wat zijn de privacyrisico’s van smart glasses?
Wie in een stad woont, is eraan gewend dat er camera’s hangen. Op stations, in winkels, bij kantoren en op straat: cameratoezicht is op veel plekken normaal geworden. Maar er is een groot verschil tussen zichtbare beveiligingscamera’s en iemand die ongemerkt met een bril filmt.
Smart glasses maken het voor iedereen mogelijk om foto’s of video’s van anderen te maken zonder dat dit direct opvalt. Sommige modellen hebben een klein LED-lampje dat aangeeft wanneer er wordt opgenomen. Alleen is zo’n lampje niet altijd goed zichtbaar. Het kan bovendien worden afgedekt of simpelweg niet worden opgemerkt door omstanders.
Dat risicoRisico betekent in de digitale wereld de kans dat er iets misgaat met systemen, gegevens of processen, en wat de gevolgen daarvan kunnen zijn. Denk... is niet theoretisch. Op festivals, in uitgaansgebieden en op andere drukke plekken zijn er al zorgen over mensen die technologie gebruiken om anderen stiekem te filmen of ongepaste beelden te maken. Smart glasses kunnen die drempel verder verlagen, omdat de camera niet in de hand wordt gehouden maar in een alledaags accessoire zit verwerkt. Zeker in situaties waarin mensen dicht op elkaar staan, dansen, drinken of minder alert zijn, kan dat extra kwetsbaar maken.
Onderzoekers van Harvard University lieten zien hoe krachtig deze technologie kan worden wanneer smart glasses worden gecombineerd met AIAI, oftewel Artificial Intelligence of kunstmatige intelligentie, is technologie waarmee computers taken kunnen uitvoeren die normaal gesproken menselijk denkwerk vereisen. Denk aan het herkennen van... Meer. Videobeelden van een slimme bril werden gelivestreamd naar Instagram en vervolgens gekoppeld aan algoritmes die gezichten konden herkennen en online informatie over personen verzamelden. Een slimme bril verandert dan van handige gadget in een draagbaar surveillancemiddel.
Dat kan misbruikt worden door stalkers, pesters, fraudeurs of mensen die bewust persoonlijke informatie over anderen willen verzamelen.
Ook grote techbedrijven werken aan functies die dit soort toepassingen makkelijker kunnen maken. Meta zou bijvoorbeeld bezig zijn met een omstreden Name Tag-functie. Daarnaast kwam het bedrijf onder vuur te liggen na berichten dat externe medewerkers in Kenia gevoelige beelden konden bekijken bij het monitoren van interacties met AI-platforms. Zelfs als beelden niet actief door mensen worden bekeken, kunnen ze nog steeds worden gebruikt voor het trainen van AI-modellen, afhankelijk van de privacyinstellingen en het beleid van het platform. Ook spraakopnames die worden gemaakt na het commando “Hey Meta” kunnen tijdelijk worden opgeslagen, inclusief transcripties.
Wanneer privacyrisico’s securityrisico’s worden
Bij smart glasses gaat het niet alleen om privacy. Het kan ook een securityprobleem worden.
Alles wat per ongeluk wordt gefilmd, gefotografeerd of gedeeld met een AI-platform, kan gevoelige informatie bevatten. Informatie die je onbedoeld met een smart glass of AI-dienst zou kunnen delen, is bijvoorbeeld:
- pincodes die je invoert bij een geldautomaat of betaalterminal;
- wachtwoorden die je typt op je laptop, telefoon of werkplek;
- bankafschriften, facturen of brieven met persoonlijke gegevens;
- klantgegevens, contracten of interne bedrijfsinformatie;
- schermen met vertrouwelijke e-mails, chats of documenten.
Daarnaast kunnen kwaadwillenden smart glasses gebruiken voor shoulder surfing. Daarbij kijkt iemand mee terwijl jij een pincode, wachtwoordEen wachtwoord is een cruciaal beveiligingsmiddel dat dient als eerste verdedigingslinie tegen ongeautoriseerde toegang tot accounts, systemen en apparaten, waarbij sterke wachtwoorden bestaan uit een... Meer of andere gevoelige informatie invoert. Met een gewone telefoon valt dat vaak nog op. Met een bril is dat een stuk lastiger te herkennen.
Combineer dat met gezichtsherkenning, social media-profielen en online zoekinformatie, en iemand kan in korte tijd een behoorlijk compleet digitaal profiel van je opbouwen. Daarmee kunnen criminelen phishingberichten persoonlijker maken, accounts proberen over te nemen of zich online voordoen als jou. Wat begint als “iemand draagt een slimme bril” kan dus eindigen in identiteitsfraudeIdentiteitsfraude is het misbruiken van iemand anders zijn persoonlijke gegevens om zich als die persoon voor te doen. Dit gebeurt vaak met gegevens zoals naam,..., accountovername of financiële schade.
Het smart glasses-ecosysteem kan ook worden gehackt
Smart glasses zijn eigenlijk kleine computers op je gezicht. Ze draaien op software, gebruiken apps, maken verbinding met je telefoon en sturen soms data naar de cloud. Daardoor zijn ze ook interessant voor cybercriminelen.
Mogelijke aanvalsroutes zijn onder meer:
- misbruik van kwetsbaarheden in het besturingssysteem of de firmwareFirmware is een soort basissoftware die direct in een apparaat zit ingebouwd en zorgt dat het apparaat kan werken. Je kunt het zien als de...;
- het kapen van gekoppelde apps of smartphones;
- het onderscheppen van netwerkverkeer via onveilige of neppe wifi-hotspots;
- social engineeringSocial engineering is een methode waarbij iemand wordt misleid om onbewust toegang te geven tot systemen, gegevens of gebouwen. In plaats van in te breken..., bijvoorbeeld via een kwaadaardige QR-code;
- nep-apps die lijken op officiële smart glasses-apps;
- zwakke wachtwoorden of ontbrekende multi-factor authenticatieAuthenticatie is het proces waarmee wordt gecontroleerd of iemand echt is wie die zegt te zijn voordat toegang wordt gegeven tot een systeem, dienst of....
Als aanvallers toegang krijgen tot de bril of de gekoppelde accounts, kunnen ze mogelijk foto’s, video’s, geluidsopnames, locatiegegevens of andere persoonlijke data buitmaken. In sommige gevallen kunnen ze de bril zelfs inzetten als surveillanceapparaat. Dat maakt smart glasses niet alleen een privacyvraagstuk, maar ook een serieus beveiligingsrisico.
Zo beperk je de risico’s als drager van smart glasses
Gebruik je zelf smart glasses? Dan kun je veel doen om je eigen data en de privacy van anderen beter te beschermen.
- Houd firmwareFirmware is een soort basissoftware die direct in een apparaat zit ingebouwd en zorgt dat het apparaat kan werken. Je kunt het zien als de..., software en gekoppelde apps altijd up-to-date.
- Download companion-apps alleen uit officiële en betrouwbare appstores.
- Controleer appmachtigingen kritisch en geef alleen toegang die echt nodig is.
- Gebruik tweefactor-authenticatie (2FA2FA staat voor Two-Factor Authentication, oftewel tweestapsverificatie. Dit is een extra beveiligingslaag die je toevoegt aan je gewone inlogmethode. In plaats van alleen een wachtwoord,...) voor gekoppelde accounts.
- Kies sterke, unieke wachtwoorden voor je smart glasses-apps en smartphone.
- Gebruik een sterke pincode of biometrische beveiligingBeveiliging betekent het beschermen van systemen, gegevens en apparaten tegen ongeoorloofde toegang, schade of diefstal. In de digitale wereld gaat het vooral om het veilig... om je apparaat te ontgrendelen.
- Schakel de koppelmodus uit wanneer je die niet gebruikt.
- Vermijd openbare wifi-netwerken, tenzij je een betrouwbare VPNEen Virtual Private Network (VPN) is een technologie die een versleutelde verbinding creëert tussen een gebruiker en het internet, waardoor online privacy en veiligheid worden... Meer gebruikt.
- Schakel AI-training of menselijke beoordeling van opnames uit als die optie beschikbaar is.
- Bewaar je bril in een hoesje wanneer je hem niet gebruikt.
- Controleer regelmatig welke opnames zijn opgeslagen en verwijder wat je niet nodig hebt.
- Let op dat AR-overlays je niet afleiden van je omgeving, zeker in het verkeer of op drukke plekken.
Zo bescherm je jezelf als omstander
Ook als je zelf geen smart glasses draagt, kun je alert zijn op mogelijke risico’s.
- Kijk of iemand smart glasses draagt, vooral in situaties waarin gevoelige informatie zichtbaar is.
- Kijk of er een LED-lampje op het montuur zichtbaar is. Bij sommige modellen knippert of pulseert dit tijdens het opnemen.
- Wees extra voorzichtig bij geldautomaten, betaalterminals en in het openbaar vervoer.
- Scherm je pincode, wachtwoorden en schermen goed af.
- Spreek iemand aan als je je ongemakkelijk voelt bij het gebruik van smart glasses.
- Vraag in winkels, sportscholen, kantoren of andere semi-openbare ruimtes of de bril kan worden afgezet.
- Meld ongewenst gebruik bij personeel, beveiligingBeveiliging betekent het beschermen van systemen, gegevens en apparaten tegen ongeoorloofde toegang, schade of diefstal. In de digitale wereld gaat het vooral om het veilig... of management.
Je hoeft niet wantrouwig door het leven te gaan, maar een beetje bewustzijn kan veel verschil maken.
Smart glasses vragen om scherpe aandacht
Meta is niet het enige technologiebedrijf dat inzet op smart glasses. Ook partijen als Google, Apple, Amazon en verschillende Chinese fabrikanten werken aan vergelijkbare producten of zouden die ontwikkelen. De markt voor slimme brillen lijkt daarmee opnieuw in beweging te komen.
De grote uitdaging is dat innovatie vaak sneller gaat dan privacybescherming, regelgeving en bewustwording. Veel bedrijven willen als eerste een aantrekkelijke, AI-gedreven ervaring bieden. Maar gebruikersrechten, dataminimalisatie en transparantie mogen daarbij niet ondergeschikt raken aan concurrentievoordeel.
Smart glasses kunnen nuttige toepassingen hebben, van navigatie en toegankelijkheid tot handsfree werken. Maar wie ze gebruikt, moet zich bewust zijn van de risico’s. En wie ermee wordt geconfronteerd, moet weten wanneer oplettendheid nodig is.
Houd je ogen dus goed open. Niet alleen voor wat smart glasses kunnen, maar vooral voor wat ze kunnen vastleggen.
